توضیحات

بال ولو استنلس استیل فلنجدار کلاس ۱۵۰ سایز ۲½ اینچ یا NPS 2½ / DN65، یکی از شیرهای توپی پرکاربرد در خطوط انتقال سیالات صنعتی است که برای قطع و وصل سریع جریان مورد استفاده قرار می‌گیرد. این شیر با بدنه استنلس استیل ۳۰۴ یا ۳۱۶، اتصال فلنجی و مکانیزم چرخش ۹۰ درجه‌ای، برای طیف متنوعی از سیستم‌های فرایندی، تأسیسات صنعتی، آب و سیالات شیمیایی قابل استفاده است.

مشخصات فنی بال ولو ۲۱/۲ اینچ کلاس ۱۵۰

مشخصه	مقدار / استاندارد
نوع شیر	Ball Valve / شیر توپی
سایز نامی	۲½ اینچ / NPS 2½ / DN65
کلاس فشاری	Class 150
نوع اتصال	فلنجدار
استاندارد فلنج	ASME B16.5
استاندارد ابعاد Face-to-Face	ASME B16.10
استاندارد طراحی و ریتینگ	ASME B16.34
متریال بدنه	Stainless Steel 304 / 316
گرید متداول بدنه ریختگی	ASTM A351 CF8 / CF8M
متریال توپ	SS304 / SS316
متریال ساقه	Stainless Steel
نوع سیت	PTFE یا متناسب با شرایط سرویس
عملکرد	قطع و وصل سریع با چرخش ۹۰ درجه
نوع مسیر عبور	Full Bore یا Reduced Bore، بسته به مدل
فشار نامی	Class 150
طول فلنج تا فلنج	حدود ۱۹۰ میلی‌متر
قطر خارجی فلنج	حدود ۱۷۷٫۸ میلی‌متر
قطر دایره پیچ	حدود ۱۳۹٫۷ میلی‌متر
تعداد سوراخ فلنج	۴ عدد
قطر سوراخ پیچ	حدود ۱۹٫۱ میلی‌متر
ارتفاع تقریبی	حدود ۱۸۰ تا ۲۲۰ میلی‌متر، بسته به سازنده
وزن تقریبی	حدود ۱۲ تا ۱۸ کیلوگرم، بسته به مدل
قابلیت نصب اکچویتور پنوماتیک	دارد، با پد نصب مناسب
قابلیت نصب اکچویتور برقی	دارد، با پد و رابط مناسب
نوع عملکرد اتوماتیک	On/Off و در مدل‌های مناسب کنترل مدولار
اتصال اکچویتور	مطابق Mounting Pad و استاندارد سازنده

ابعاد فلنج NPS 2½ کلاس ۱۵۰ طبق جداول متداول ASME B16.5 شامل قطر خارجی حدود ۱۷۷٫۸ میلی‌متر، قطر دایره پیچ حدود ۱۳۹٫۷ میلی‌متر و چهار سوراخ با قطر حدود ۱۹٫۱ میلی‌متر است. طول Face-to-Face شیر نیز بسته به الگوی طراحی و سازنده متفاوت است و مقدار حدود ۱۹۰ میلی‌متر برای برخی الگوهای متداول این سایز گزارش می‌شود.

معرفی بال ولو استنلس استیل ۲½ اینچ

شیر توپی استنلس استیل ۲½ اینچ کلاس ۱۵۰ از یک توپ سوراخ‌دار درون بدنه تشکیل شده است. با چرخش ۹۰ درجه‌ای توپ، مسیر عبور سیال باز یا بسته می‌شود. همین ساختار ساده باعث می‌شود بال ولو برای کاربردهایی که نیاز به قطع و وصل سریع جریان دارند، گزینه‌ای مناسب باشد.

در حالت کاملاً باز، مسیر داخلی توپ در امتداد مسیر لوله قرار می‌گیرد و در مدل‌های Full Bore، مسیر عبور سیال تا حد زیادی با قطر داخلی خط هماهنگ است. با چرخاندن دسته یا اکچویتور، توپ در وضعیت بسته قرار گرفته و جریان متوقف می‌شود.

بدنه استنلس استیل در این نوع شیر، مقاومت مناسبی در برابر بسیاری از محیط‌های خورنده ایجاد می‌کند. استفاده از گرید ۳۰۴ یا ۳۱۶ نیز امکان انتخاب شیر متناسب با شرایط مختلف فرایندی را فراهم می‌کند.

بال ولو استیل ۳۰۴ و ۳۱۶

بال ولو فلنجدار ۲½ اینچ کلاس ۱۵۰ می‌تواند با متریال استنلس استیل ۳۰۴ یا ۳۱۶ تولید شود. انتخاب گرید مناسب باید بر اساس نوع سیال، دمای کاری، فشار، شرایط محیطی و میزان خورندگی انجام شود.

استنلس استیل ۳۰۴ یکی از متریال‌های رایج برای تجهیزات و شیرآلات صنعتی است و در بسیاری از سرویس‌های عمومی کاربرد دارد. در مدل‌های ریختگی، گرید CF8 معمولاً به خانواده استنلس استیل ۳۰۴ مربوط می‌شود.

استنلس استیل ۳۱۶ به دلیل ترکیب آلیاژی خود و وجود مولیبدن، در بسیاری از محیط‌های خورنده انتخاب می‌شود. گرید ریختگی متداول آن CF8M است. این ویژگی باعث می‌شود شیرهای توپی ۳۱۶ برای برخی خطوط شیمیایی، فرایندی و محیط‌های دارای کلراید مورد توجه قرار گیرند.

البته انتخاب ۳۱۶ به معنی مناسب بودن شیر برای تمام سیالات خورنده نیست. نوع ماده شیمیایی، غلظت، دما و مدت تماس باید بررسی شود و متریال نهایی بر اساس شرایط واقعی سرویس انتخاب شود.

ابعاد فلنج بال ولو ۲½ اینچ کلاس ۱۵۰

فلنج بال ولو ۲½ اینچ کلاس ۱۵۰ بر اساس ابعاد استاندارد ASME B16.5 انتخاب می‌شود. برای NPS 2½، قطر خارجی فلنج حدود ۱۷۷٫۸ میلی‌متر و قطر دایره پیچ حدود ۱۳۹٫۷ میلی‌متر است. فلنج این سایز معمولاً دارای چهار سوراخ پیچ با قطر تقریبی ۱۹٫۱ میلی‌متر است.

این استانداردسازی امکان اتصال شیر به فلنج متناظر کلاس ۱۵۰ را فراهم می‌کند؛ با این حال در زمان نصب باید مشخصات دقیق فیس فلنج، گسکت، پیچ و مهره و فلنج مقابل بررسی شود.

طول فلنج تا فلنج یا Face-to-Face نیز یکی از پارامترهای مهم در زمان طراحی خط و تعویض شیر است. استاندارد ASME B16.10 به ابعاد Face-to-Face و End-to-End شیرها می‌پردازد، اما مقدار نهایی باید با نقشه و مدل دقیق شیر تطبیق داده شود.

متریال اجزای شیر توپی استیل

بدنه، توپ، ساقه و سیستم آب‌بندی از مهم‌ترین اجزای بال ولو هستند. در مدل‌های استنلس استیل، بدنه می‌تواند از CF8 یا CF8M و قطعات داخلی نیز از گریدهای مناسب استنلس استیل ساخته شوند.

بدنه: Stainless Steel 304 یا ۳۱۶ و در مدل‌های ریختگی معمولاً ASTM A351 CF8 یا CF8M.

توپ: استنلس استیل ۳۰۴ یا ۳۱۶ با سطح پرداخت‌شده برای حرکت مناسب داخل سیت.

ساقه: استنلس استیل متناسب با طراحی شیر و گشتاور مورد نیاز.

سیت: در بسیاری از مدل‌های عمومی PTFE یا ترکیبات مهندسی‌شده مشابه، با انتخاب متریال متناسب با دمای کار و نوع سیال.

آب‌بندی ساقه: بر اساس طراحی سازنده و شرایط سرویس انتخاب می‌شود.

استاندارد ASME B16.34 الزامات مرتبط با فشار ـ دما، ابعاد، تلرانس‌ها، متریال، آزمون و نشانه‌گذاری انواع شیرهای فلنجدار، رزوه‌ای و جوشی را پوشش می‌دهد. نسخه ۲۰۲۵ این استاندارد نیز برای شیرهای فلنجدار و سایر انواع مشمول استاندارد منتشر شده است.

قابلیت نصب اکچویتور پنوماتیک و برقی

یکی از ویژگی‌های کاربردی بال ولو استنلس استیل فلنجدار ۲½ اینچ، امکان استفاده از اکچویتور پنوماتیک یا برقی در مدل‌هایی است که با پد نصب و رابط مناسب طراحی شده‌اند.

در سیستم‌های اتوماسیون صنعتی، می‌توان به جای استفاده از دسته دستی، اکچویتور پنوماتیک را برای باز و بسته کردن خودکار شیر به کار برد. این روش در خطوطی که تعداد دفعات عملکرد شیر زیاد است یا شیر در محل دور از دسترس اپراتور نصب شده، کاربرد دارد.

اکچویتور برقی نیز می‌تواند برای اجرای فرمان‌های باز و بسته یا کنترل موقعیت در مدل‌هایی که برای سرویس مدولار طراحی شده‌اند مورد استفاده قرار گیرد. انتخاب نوع و ظرفیت اکچویتور باید بر اساس گشتاور واقعی مورد نیاز شیر، فشار خط، نوع سیت، ضریب اطمینان و شرایط کاری انجام شود.

پد نصب اکچویتور، ابعاد ساقه و نوع رابط باید قبل از انتخاب اکچویتور کنترل شود. بنابراین صرفاً یکسان بودن سایز شیر برای انتخاب اکچویتور کافی نیست و باید مشخصات فنی هر دو تجهیز با یکدیگر تطبیق داده شوند.

کاربرد بال ولو استیل فلنجدار ۲½ اینچ

بال ولو استنلس استیل کلاس ۱۵۰ سایز ۲½ اینچ در صنایع و سیستم‌های مختلف قابل استفاده است. برخی از کاربردهای رایج این شیر عبارت‌اند از:

• خطوط انتقال آب صنعتی
• سیستم‌های تصفیه آب
• خطوط انتقال سیالات فرایندی
• صنایع شیمیایی
• صنایع غذایی و نوشیدنی با طراحی مناسب
• صنایع دارویی و بهداشتی با رعایت الزامات مربوطه
• سیستم‌های هوای فشرده
• خطوط گازهای صنعتی
• واحدهای تأسیساتی و موتورخانه‌های صنعتی
• سیستم‌های خنک‌کننده
• خطوط انتقال مواد شیمیایی سازگار با متریال شیر
• صنایع نفت، گاز و پتروشیمی در محدوده طراحی مجاز
• خطوطی که نیازمند عملکرد سریع قطع و وصل هستند
• سیستم‌های مجهز به کنترل اتوماتیک و اکچویتور

انتخاب شیر برای هر یک از این کاربردها باید بر اساس شرایط واقعی سرویس انجام شود و صرفاً سایز و کلاس فشاری نباید معیار انتخاب باشد.

مزایای بال ولو فلنجدار استیل ۲½ اینچ

مهم‌ترین ویژگی بال ولو، ساختار ربع‌گرد آن است. برخلاف برخی شیرهای چنددور، برای تغییر وضعیت از باز به بسته تنها به چرخش ۹۰ درجه‌ای نیاز دارد. این ویژگی امکان استفاده از اکچویتورهای ربع‌گرد را نیز فراهم می‌کند.

اتصال فلنجی، امکان جداسازی شیر از خط را در زمان تعمیرات و سرویس فراهم می‌کند. استفاده از استنلس استیل نیز باعث شده این نوع شیر در بسیاری از محیط‌های صنعتی که مقاومت در برابر خوردگی اهمیت دارد، مورد استفاده قرار گیرد.

در مدل Full Bore، مسیر عبور داخلی می‌تواند برای خطوطی که افت فشار و محدودیت جریان اهمیت دارد، مزیت داشته باشد. مدل Reduced Bore نیز در برخی طراحی‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد و انتخاب بین این دو نوع باید بر اساس مشخصات فرایند انجام شود.

استانداردهای بال ولو کلاس ۱۵۰

برای یک بال ولو فلنجدار استاندارد، چند مرجع فنی می‌تواند به‌صورت هم‌زمان مورد استفاده قرار گیرد. ASME B16.5 مشخصات و ابعاد فلنج‌ها و اتصالات فلنجی را پوشش می‌دهد. ASME B16.10 برای ابعاد Face-to-Face و End-to-End شیرها کاربرد دارد و ASME B16.34 نیز الزامات مربوط به شیرهای فلنجدار، فشار ـ دما، متریال، ابعاد، آزمون و نشانه‌گذاری را پوشش می‌دهد.

به همین دلیل، هنگام انتخاب بال ولو استنلس استیل ۲½ اینچ باید علاوه بر Class 150، مشخصات متریال، نوع سیت، طراحی داخلی، نوع فیس فلنج، فشار و دمای کاری و نقشه ابعادی محصول نیز بررسی شود.

نکات انتخاب بال ولو ۲½ اینچ

در انتخاب شیر توپی استنلس استیل فلنجدار، ابتدا باید نوع سیال و شرایط عملیاتی مشخص شود. فشار و دمای کاری باید با ریتینگ واقعی شیر مطابقت داشته باشد و برای سرویس‌های خاص، جدول فشار ـ دما و دیتاشیت سازنده بررسی شود.

همچنین انتخاب بین استیل ۳۰۴ و ۳۱۶، Full Bore و Reduced Bore و نوع سیت اهمیت زیادی دارد. در صورت نیاز به اتوماسیون، گشتاور شیر و مشخصات Mounting Pad نیز باید قبل از انتخاب اکچویتور پنوماتیک یا برقی بررسی شود.

ابعاد ارتفاع و وزن نیز مقادیر ثابت استاندارد برای همه سازندگان نیستند و می‌توانند با توجه به طراحی بدنه، نوع توپ، ضخامت، نوع اکچویتور یا گیربکس و ساختار شیر تغییر کنند؛ بنابراین برای نصب در فضای محدود، نقشه نهایی سازنده مرجع اصلی خواهد بود.